Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα αρτηριακή πίεση. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα αρτηριακή πίεση. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Δευτέρα 11 Νοεμβρίου 2019

Πόσο αλάτι πρέπει να τρώνε τα παιδιά;

Τα περισσότερα παιδιά σήμερα, όπως δείχνουν τα στοιχεία, καταναλώνουν περισσότερο αλάτι απο αυτό που πρέπει. Αυτό είναι δυνατόν να οδηγήσει (εκτός απο την εμφάνιση αρτηριακής πίεσης σε μικρή ηλικία) και σε άλλα προβλήματα υγείας, όπως για παράδειγμα πρόωρη αθηροσκλήρωση (εναπόθεσης πλάκας στα αγγεία) και βλάβες στη λειτουργία των νεφρών. 

Με δεδομένο ότι τα παιδιά προτιμούν τις αλμυρές τροφές σε μεγαλύτερο βαθμό απο ότι οι ενήλικες καλό είναι να δείξουμε μεγαλύτερη προσοχή στη χρήση του αλατιού και να λάβουμε, αν χρειαστεί, μέτρα για τη μείωση του στην καθημερινή διατροφή του παιδιού.

Πού βρίσκεται το περισσότερο αλάτι... 

Τη μεγαλύτερη ποσότητα πρόσθετου αλατιού τα παιδιά, όπως και οι ενήλικες, την προσλαμβάνουν απο τις έτοιμες τροφές του εμπορίου (70% έναντι 30% απο τα αλάτι που χρησιμοποιείται στο σπίτι).

Τα τρόφιμα-φαγητά με μεγάλη περιεκτικότητα σε αλάτι είναι:
  • το συσκευασμένο ψωμί και τα δημητριακά πρωινού
  • διάφορα σνακ (μπισκότα, κράκερ, κριτσίνια αλμυρά κι εννοείται τα διάφορα τσίπς)
  • οι αλατισμένοι ξηροί καρποί
  • οι έτοιμες sauce και τα διάφορα salad dressings (π.χ. μαγιονέζα, κέτσαπ κ.α.)
  • τα αλλαντικά
  • τα έτοιμα προς κατανάλωση γεύματα
Σημάδια υπερβολικής πρόσληψης αλατιού

Υπάρχουν κάποια συνήθη σημάδια που μπορούν να σας βοηθήσουν να καταλάβετε αν το παιδί σας καταναλώνει περισσότερο αλάτι απο αυτό που πρέπει 
  1. Υπερβολική δίψα, που δε δικαιολογείται απο τις καιρικές συνθήκες ή άλλες καταστάσεις (για παράδειγμα έντονη άσκηση)
  2. Έντονη προτίμηση στα αλμυρά τρόφιμα και απέχθεια-αποστροφή για εκείνα με χαμηλή περιεκτικότητα σε αλάτι
  3. Υψηλή πίεση αίματος
  4. Σκουρόχρωμα ούρα με έντονη οσμή
  5. Αύξηση βάρους χωρίς το παιδί να τρώει πολλά γλυκά ή λιπαρά
Πόσο αλάτι επιτρέπεται;

Οι μέγιστες συνιστώμενες ποσότητες αλατιού, ανάλογα την ηλικία του παιδιού είναι:
  • έως 12 μηνών: λιγότερο απο 1 γραμμάριο αλατιού την ημέρα 
  • 1-3 ετών: 2 γραμμάρια/ημέρα
  • 4-6 ετών: 3 γραμμάρια/ημέρα
  • 7-10 ετών: 5 γραμμάρια/ημέρα
  • 11 ετών κι άνω: 6 γραμμάρια αλατιού την ημέρα
5 γραμμάρια αλατιού αντιστοιχούν σε 1 κουταλάκι του γλυκού αλάτι

Πώς θα μειώσετε το αλάτι

  1. Ετοιμάστε σπιτικά φαγητά, χρησιμοποιώντας φρέσκες πρώτες ύλες (κρέας, ψάρι, πουλερικά, όσπρια και λαχανικά)
  2. Επιλέξτε τρόφιμα με μικρότερη περιεκτικότητα σε αλάτι, διαβάζοντας τη διατροφική ετικέτα (προτιμήστε λιγότερο απο 120mg νατρίου ανά 100 γραμμάρια τροφίμου)
  3. Περιορίστε στο ελάχιστο την κατανάλωση έτοιμων σνακ και γλυκισμάτων αλλά και πρόχειρων γευμάτων
  4. Μην προσθέτετε επιπλέον αλάτι στο έτοιμο φαγητό-απομακρύνετε την αλατιέρα απο το τραπέζι 
  5. Αποφύγετε τις έτοιμες σάλτσες και νοστιμίστε τα φαγητά με λεμόνι, ξύδι και βότανα

Αθανασία Κακλαμάνου
Διατροφολόγος-Διαιτολόγος, MSc


Αναφορές

Liem DG. Infants and Childens Salt Taste Perception and Liking:A Review, Nutrients 2017;9:1011

Quader ZS. Sodium Intake Among Persons Aged >2 Years-United States, 2013-2014. Morbidity and Mortality Weekly Report 2017;66:12

www.nhs.uk

healthy-kids.com.au







Πέμπτη 23 Μαΐου 2019

Αυξημένο σωματικό βάρος και πίεση αίματος:μια στενή σχέση...

H παχυσαρκία έχει αναγνωρισθεί σήμερα ως ένας απο τους βασικούς παράγοντες αύξησης της αρτηριακής πίεσης. Οι ειδικοί εκτιμούν ότι εάν το υπερβολικό βάρος σώματος μπορεί κάπως να ελεγχθεί και να αντιμετωπιστεί τότε η υπέρταση θα μειωθεί κατά 48%.

Πώς το αυξημένο βάρος αυξάνει την πίεση;

1) Τα πολλά επιπλέον κιλά σημαίνουν κι αυξημένο όγκο σώματος άρα η αντίσταση στη ροή του αίματος στα αγγεία είναι μεγαλύτερη κι έτσι εμφανίζεται υπέρταση. 

2) Όσα περισσότερα κιλά έχει κάποιος τόσο περισσότερο αίμα χρειάζεται για να μεταφερθούν στα κύτταρα του σώματός του τα θρεπτικά συστατικά, οπότε αυξάνεται η πίεση του αίματος για να ανταπεξέλθει ο οργανισμός στις αυξημένες αυτές ανάγκες. 

3) Η κοιλιακού τύπου παχυσαρκία (η συσσώρευση δηλαδή λίπους γύρω απο την κοιλιά) προκαλεί στένωση των αγγείων και τα κάνει δύσκαμπτα. Έτσι το αίμα δυσκολεύεται να προωθηθεί προς το υπόλοιπο σώμα και η πίεση αυξάνεται περαιτέρω.

4) Ο λιπώδης ιστός, ο οποίος προφανώς είναι αυξημένος στην παχυσαρκία, παράγει κάποιες ορμόνες κι άλλες ουσίες (λεπτίνη, παράγοντας νέκρωσης όγκου, ιντερλευκίνες...) οι οποίες πιστεύεται ότι προκαλούν αύξηση της πίεσης του αίματος μέσω διαφόρων μηχανισμών. 

Απώλεια βάρους και υπέρταση 

Πολλές μελέτες έχουν δείξει μείωση της πίεσης του αίματος όταν συμβαίνει απώλεια βάρους. Για παράδειγμα σε μια μελέτη παρατηρήθηκε μείωση της πίεσης απο 1,4-2,5 mmHg για κάθε κιλό που έχαναν οι συμμετέχοντες. Σε μια άλλη μελέτη η μακροχρόνια απώλεια βάρους (απο 5 εώς 10 κιλά) σε χρονικό διάστημα 5 χρόνων μείωσε την πιθανότητα εμφάνισης υπέρτασης κατά 15% ενώ η μεγαλύτερη απώλεια βάρους (>10 κιλών) μείωσε την πιθανότητα εμφάνισης υπέρτασης κατά 26%.

Είναι σημαντικό να τονιστεί ότι ακόμα και μια μέτρια απώλεια βάρους (της τάξης του 5-10% του αρχικού) έχει πολύ ωφέλιμα αποτελέσματα αφού μειώνει αισθητά την πίεση. 

Συνεπώς θα πρέπει τα άτομα που έχουν περισσότερες πιθανότητες να εμφανίσουν υπέρταση θα πρέπει να διατηρούν ένα φυσιολογικό βάρος είτε να ενθαρρύνονται να χάσουν έστω και λίγα κιλά, προκειμένου να δουν ελάττωση στην πίεση στο αίμα τους.


Αθανασία Κακλαμάνου
Διατροφολόγος-Διαιτολόγος, MSc


Βιβλιογραφία:

Samadian F., et al. Lifestyle Modifications to Prevent and Control Hypertension. IJKD2016;10:237-63

Carey RM., et al. Prevention, Detection, Evaluation, and Management of High Blood Pressure in Adults:Synopsis of the 2017 American College of Cardiology/American Heart Association Hypertension Guideline. Ann Inter Med doi:10.7326/M17-3203




Τετάρτη 23 Ιανουαρίου 2019

Ποιός ο ρόλος του ασβεστίου στην υπέρταση;

Η αντιμετώπιση της υπέρτασης δεν είναι εύκολη, όπως φαίνεται απο το φτωχό έλεγχο αυτής σε ασθενείς με την πάθηση. Μόνο ένα 35% των ατόμων με αυξημένη αρτηριακή πίεση καταφέρνουν να την ελέγξουν επαρκώς. Η μικρή ανταπόκριση στη θεραπεία είναι ακόμα πιο εμφανής σε άτομα με συνυπάρχοντα νοσήματα, συγκεκριμένα διαβήτη και χρόνια νεφρική νόσο. 

Τα τελευταία χρόνια η έρευνα για την αντιμετώπιση της υπέρτασης έχει επικεντρωθεί σε μη φαρμακολογικές θεραπείες, όπως είναι η διατροφή. Υπάρχουν ενδείξεις ότι στοιχεία της δίαιτας μπορούν να συμβάλλουν σημαντικά στον έλεγχο της πίεσης, ένα απο αυτά είναι το ασβέστιο. 

Ασβέστιο και αυξημένη αρτηριακή πίεση

Πληθυσμιακές μελέτες έχουν δείξει ότι αυξημένη πρόσληψη ασβεστίου, μέσω της διατροφής, συνδέεται με χαμηλότερη πίεση του αίματος. Αντιθέτως, όσοι έχουν υπέρταση συχνά εμφανίζουν χαμηλα επίπεδα ασβεστίου στο αίμα. 

Σε μια μεγάλη μελέτη (σε 30000 άνδρες 40-75 ετών) με φυσιολογική πίεση αίματος φάνηκε ότι οι άνδρες που κατανάλωναν λιγότερο απο 250mg ασβεστίου/ημέρα είχαν διπλάσιες πιθανότητες να εμφανίσουν υπέρταση σε σχέση με τους άνδρες που λάμβαναν 400mg ασβεστίου ημερησίως. Παρόμοια αποτελέσματα έδειξε και μια αντίστοιχη έρευνα σε ενήλικες γυναίκες.

Οι ασθενείς που έχουν υπέρταση ευαίσθητη στο αλάτι, είναι άλλη μια ομάδα ασθενών που μπορεί να ωφεληθούν σημαντικά απο την υψηλή πρόσληψη ασβεστίου. Η αυξημένη πρόσληψη ασβεστίου μέσω της δίαιτας (αλλά και η επαρκής πρόσληψη άλλων στοιχείων όπως είναι το μαγνήσιο και το κάλιο) μειώνει την αρτηριακή πίεση σε άτομα που καταναλώνουν πολύ αλάτι και σε εκείνους που έχουν οικογενειακό ιστορικό υπέρτασης.

Συμπληρώματα ασβεστίου και υπέρταση

Το ασβέστιο που λαμβάνεται μέσω των τροφών είναι πιο αποτελεσματικό στη μείωση της υπέρτασης απο ότι τα συμπληρώματα ασβεστίου. Επομένως δε συστήνεται η λήψη συμπληρωμάτων ασβεστίου με στόχο τη μείωση της πίεσης του αίματος.

Επιπλέον, δεν υπάρχει επίσημη σύσταση για λήψη συμπληρωμάτων απο άτομα με κανονική πίεση με σκοπό την πρόληψη εμφάνισης υπέρτασης (αφού σχετικές μελέτες δεν έχουν δείξει κάποιο όφελος). 

Ποιά είναι η κατάλληλη ποσότητα;

Προκειμένου να καλύψει κανείς τις ημερήσιες ανάγκες του σε ασβέστιο πρέπει να λαμβάνει 1000mg ασβεστίου αν είναι κάτω απο 50 ετών και 1200mg ασβεστίου αν είναι μεγαλύτερος των 50 ετών.  

Τα τρόφιμα με τη μεγαλύτερη περιεκτικότητα σε αβέστιο είναι τα γαλακτοκομικά. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι ένα φλιτζάνι γάλα περιέχει 300mg ασβεστίου.   

Είναι προτιμότερο να καταναλώνονται γαλακτοκομικά χαμηλά σε λιπαρά, επειδή το λίπος αλληλεπιδρά με το ασβέστιο και μειώνει την απορρόφησή του απο το έντερο. 


Αθανασία Κακλαμάνου
Διατροφολόγος-Διαιτολόγος, MSc


Πηγή: Houston MC, et al. Potassium, Magnesium, and Calcium: Their Role in Both the Cause and Treatment of Hypertnsion. J Clin Hypertens. 2008;10(7 suppl 2):2-11

 















 

Κυριακή 9 Δεκεμβρίου 2018

Ρόδι:οι πολύτιμες ιδιότητές του

Το ρόδι είναι γνωστό από την αρχαιότητα ως σύμβολο ζωής, γονιμότητας και καλοτυχίας. Τύχαινε ιδιαίτερης εκτίμησης σε πολλές θρησκείες (Βουδισμός, Ιουδαϊσμός, Χριστιανισμός κ.α.) ενώ στην Αρχαία Αίγυπτο το ρόδι όχι μόνο αποτελούσε τροφή για τους Φαραώ αλλά το ζωγράφιζαν στους τοίχους και στους τάφους επειδή συμβόλιζε τη ζωή μετά θάνατο.

Εκτός από την κατανάλωσή του ως φρούτο χρησιμοποιούνταν ήδη από τα αρχαία χρόνια ως φάρμακο, λόγω των πολλών και ποικίλων θεραπευτικών ιδιοτήτων του. Στη σύγχρονη εποχή η επιστημονική έρευνα έχει επιβεβαιώσει πολλά από τα οφέλη του ροδιού στην υγεία, που οφείλονται κυρίως στην αντιοξειδωτική του δράση. Έχει προσελκύσει το ενδιαφέρον πολλών ερευνητών επειδή εικάζεται ότι έχει αντιμικροβιακές και αντικαρκινικές ιδιότητες.

Διατροφική αξία ροδιού

Το ρόδι είναι πλούσιο σε νερό (78%) ενώ περιέχει ελάχιστες πρωτεϊνες και ολικά λιπίδια (1,67% και 1,17% αντίστοιχα). Περιέχει επίσης αξιοσημείωτη ποσότητα φυτικών ινών (περίπου 4%). Το ρόδι έχει ασβέστιο (10mg/100gr), μαγνήσιο (12mg/100g), φώσφορο (36mg/100g) και αρκετό κάλιο (236mg/100g). Επίσης στη σύστασή του περιλαμβάνεται βιταμίνη C και χολίνη (μια υδατοδιαλυτή βιταμίνη του συμπλέγματος Β). Η θερμιδική του αξία δεν είναι καθόλου αμελητέα αφού 1 φλιτζάνι του τσαγιού ρόδι αποδίδει περίπου 145 θερμίδες!

Αυτό όμως που κάνει το ρόδι τόσο πολύτιμο είναι η περιεκτικότητά του σε αντιοξειδωτικές ουσίες. Συγκεκριμένα, τα βασικά συστατικά του είναι οι τανίνες και οι πολυφαινόλες. Επίσης, ανθοκυανίνες και φλαβονοειδή περιέχονται τόσο στη φλούδα, όσο και στη σάρκα αλλά και στο χυμό του ροδιού. Μάλιστα ο χυμός από ρόδι είναι 2-3 φορές πλουσιότερος σε αντιοξειδωτικά σε σχέση με το κόκκινο κρασί και το πράσινο τσάι! 

Ρόδι και παθήσεις

Καρδιαγγειακά

Σχετικά λίγες μελέτες έχουν διεξαχθεί σε ανθρώπους, όμως οι περισσότερες δείχνουν ότι το ρόδι έχει προστατευτική δράση έναντι της αθηρωμάτωσης και της φλεγμονής. Επιπλέον, άτομα που πίνουν ή τρώνε ρόδι καθημερινά έχουν ελαττωμένη αρτηριακή πίεση αλλά και χαμηλή LDL χοληστερίνη. Ένα εντυπωσιακό εύρημα είναι το ότι η κατανάλωση χυμού ροδιού μείωσε το πάχος του τοιχώματος των καρωτίδων κατά 30% μετά από 1 χρόνο σε μια σχετική μελέτη.

Καρκίνος

Το ρόδι θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί συμπληρωματικά με τη φαρμακευτική αγωγή στη θεραπεία του καρκίνου, καθώς όπως δείχνουν κάποιες μελέτες μπορεί να αναστείλει τον πολλαπλασιασμό των καρκινικών κυττάρων. Η ευεργετική δράση του ροδιού έναντι του καρκίνου είναι εμφανής για διάφορους τύπου καρκίνου (προστάτη, μαστού, πνεύμονα, παχέος εντέρου, δέρματος και στόματος) και οφείλεται στη συνεργιστική δράση όλων των αντιοξειδωτικών ουσιών που περιέχονται στο ρόδι.

Αρθρίτιδα

Έρευνες έχουν δείξει ότι τα συστατικά του ροδιού είναι δυνατόν να μπλοκάρουν τη δραστηριότητα ενζύμων, τα οποία είναι γνωστό ότι προκαλούν βλάβη στις αρθρώσεις σε άτομα με αρθρίτιδα. Περισσότερη έρευνα ωστόσο χρειάζεται για να επιβεβαιωθούν τα θετικά αποτελέσματα σε ασθενείς με ρευματοειδή αρθρίτιδα και οστεοαρθρίτιδα. 

Μικροβιακές λοιμώξεις

Οι ουσίες που περιέχονται στο ρόδι μπορούν να καταπολεμήσουν διάφορους παθογόνους μικροοργανισμούς. Οι αντιβακτηριακές και αντιμυκητισιακές ιδιότητες του ροδιού μπορούν να προστατεύσουν επίσης από λοιμώξεις της στοματικής κοιλότητας και των δοντιών (ουλίτιδα, περιοδοντίτιδα, στοματίτιδα). Αυτή η δράση του ροδιού είναι ιδιαίτερα σημαντική σε μια εποχή που η χρήση των αντιβιοτικών είναι ιδιαίτερα διαδεδομένη και οι επιστήμονες αναζητούν εναλλακτικές λύσεις.

Νευρολογικές παθήσεις

Υπάρχουν ενδείξεις ότι τα συστατικά του ροδιού μπορούν να βελτιώσουν τη μνήμη. Παράλληλα μελέτες πραγματοποιούνται με σκοπό να δείξουν αν το ρόδι είναι προστατευτικό έναντι εκφυλιστικών παθήσεων όπως η νόσος Alzheimer.

  Αθανασία Κακλαμάνου
Διατροφολόγος-Διαιτολόγος, MSc


Βιβλιογραφία

Bassiri-Jahromi S. Punica granatum (Pomegranate) acivity in health promotion and cancer prevention. Oncology Reviews,2018;vol12:345

Zarfeshany A, et al. Potent health effects of pomegranate. Adv Biomed Res 2014;3:100

Danesi F, et al. Could Pomegrnate Juice Help in the Control of Infammatory Diseases? Nutrient 2017;9:958

Wang D, et al. Vasculoprotective Effects of Pomegranate (Punika granatum L.). 2018;9:544

Sahebkar A., et al. Effects of pomegranate juice on blood pressure:A systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. Pharmacol Res 2017;115:149-161







 

Πέμπτη 5 Απριλίου 2018

5+1 tips για τη μείωση της υπέρτασης

Η αυξημένη πίεση του αίματος (υπέρταση όπως αλλιώς ονομάζεται) αποτελεί έναν απο τους κύριους παράγοντες κινδύνου για την εμφάνιση καρδιαγγειακών νοσημάτων και βασική αιτία θανάτου απο τα νοσήματα αυτά. Όταν μάλιστα συνυπάρχει με άλλους παράγοντες κινδύνου (διαβήτη, δυσλιπιδαιμία, παχυσαρκία) τότε οι πιθανότητες αγγειακού επεισοδίου (εγκεφαλικό, έμφραγμα κ.α.) αυξάνονται σε πολύ μεγάλο βαθμό. 
Επίσης, η υπέρταση εάν δεν αντιμετωπιστεί μπορεί να προκαλέσει αναπηρίες επηρεάζοντας σημαντικά την ποιότητα ζωής των ατόμων που προσβάλλονται. 
Ευτυχώς είναι απο τους παράγοντες που μπορεί ο ενδιαφερόμενος να παρέμβει τροποποιώντας κάποια χαρακτηριστικά του τρόπου ζωής του. Σε πρώτη φάση το άτομο με διεγνωσμένη υπέρταση καλείται να αλλάξει τον τρόπο διατροφής του.

Πότε θεωρείται ότι ένα άτομο έχει υπέρταση 

Φυσιολογικά όρια πίεσης : <120/80 mm Hg

Οριακά αυξημένη πίεση : 120-129/<80 mm Hg

Υπέρταση 1ου βαθμού : 130-139/80-89 mm Hg

Υπέρταση 2ου βαθμού : >140/90 mm Hg

Η μέτρηση της πίεσης θα πρέπει να γίνεται δύο φορές σε τουλάχιστον 2 διαφορετικές χρονικές στιγμές και να λαμβάνεται ο μέσος όρος των μετρήσεων αυτών.

Μη φαρμακολογική αντιμετώπιση υπέρτασης 

  1. Απώλεια βάρους σε άτομα υπέρβαρα ή παχύσαρκα
  2. Υγιεινή διατροφή βασισμένη στο πρότυπο της Μεσογειακής Δίαιτας
  3. Μείωση του διαιτητικού νατρίου (περιορισμός του αλατιού στο φαγητό)
  4. Αύξηση της πρόσληψης καλίου μέσα απο τη διατροφή 
  5. Μέτρια ή χαμηλή κατανάλωση αλκοόλ
Παράλληλα με τις διατροφικές παρεμβάσεις το άτομο με υπέρταση είναι εξίσου σημαντικό να κάνει τακτική άσκηση ή να αυξήσει έστω τη φυσική δραστηριότητα στην καθημερινότητά του (π.χ. περπάτημα, μετακίνηση με ποδήλατο κ.α.)


Αθανασία Κακλαμάνου
Διατροφολόγος-Διαιτολόγος, MSc

Πηγή : Carey RM., Whelton PK., et al. Prevention, Detection, Evaluation, and Management of High Blood Pressure in Adults :Synopsis of the 2017 American College of Cardiology/American Heart Association Hypertension Guideline. Ann Intern Med 2018 

Τρίτη 22 Αυγούστου 2017

Άναλος δίαιτα : πώς, πότε και γιατί

Το νάτριο είναι ένα απαραίτητο ιχνοστοιχείο για τον οργανισμό καθώς συμμετέχει σε πολλές λειτουργίες όπως στην ισορροπία των υγρών του σώματος και στη διατήρηση της ομοιόστασης των κυττάρων. Ωστόσο η υπερβολική κατανάλωση μέσω της δίαιτας συνδέεται με αύξηση της αρτηριακής πίεσης, έναν απο τους βασικούς παράγοντες κινδύνου για καρδιαγγειακά νοσήματα. Πολλές μελέτες έχουν δείξει συστηματικά ότι ακόμα και απουσία υπέρτασης η αυξημένη διαιτητική πρόσληψη νατρίου μπορεί να επηρεάσει αρνητικά τη λειτουργία αρκετών οργάνων και ιστών όπως τα αγγεία, η καρδιά, τα νεφρά αλλά και τμήματα του εγκεφάλου. 
Οι ανάγκες του οργανισμού σε νάτριο δεν ξεπερνούν τα 500mg/ημέρα. Παρόλα αυτά στη σύγχρονη εποχή παρατηρείται πολύ μεγαλύτερη πρόσληψη νατρίου μέσω του αλατιού (το μαγειρικό αλάτι αποτελείται απο 40% νάτριο και 60% χλώριο). Υπολογίζεται ότι ο μέσος άνθρωπος καταναλώνει ποσότητες της τάξης των 2-2,5g νατρίου/ημέρα ενώ η κατανάλωση μπορεί να φθάσει ή/και να ξεπεράσει τα 3-4g ημερησίως! Εάν αναλογιστούμε ότι 1 γραμμάριο αλατιού ισοδυναμεί με 0,4 γραμμάρια νατρίου, καταλαβαίνουμε ότι η πρόσληψη αλατιού ξεπερνά κατά πολύ τις ανάγκες του οργανισμού.
Με δεδομένο ότι η μείωση της πρόσληψης νατρίου έχει ως αποτέλεσμα σημαντική ελάττωση της αρτηριακής πίεσης, όπως υποστηρίζεται απο πλήθος μελετών, είναι σημαντικό τα άτομα με ευαισθησία στην πρόσληψη αλατιού να το περιορίσουν στο καθημερινό τους διαιτολόγιο. Εκτός απο τα άτομα με υπέρταση περιορισμό στη χρήση αλατιού χρειάζεται να κάνουν και άτομα με καρδιακή ανεπάρκεια, μειωμένη νεφρική λειτουργία αλλά και ασθενείς που λαμβάνουν κορτιζόνη. Τα αποτελέσματα αρκετών μελετών δείχνουν ότι η μείωση της πρόσληψης αλατιού έχει όφελος ακόμα και σε άτομα με όχι τόσο σημαντικά προβλήματα υγείας. Εφ όσον λοιπόν η υπερβολική πρόσληψη νατρίου έχει τόσες αρνητικές επιπτώσεις στην υγεία μπορεί να συσταθεί περιορισμός στη χρήση αλατιού στο συνολικό πληθυσμό ως μέτρο πρόληψης και προστασίας της υγείας. 

Πρακτικές συμβουλές για τη μείωση του αλατιού :

  • Αποφύγετε παντός είδους έτοιμες επεξεργασμένες τροφές και έτοιμα προπαρασκευασμένα γεύματα. Υπολογίζεται ότι περίπου το 70% της συνολικής πρόσληψης αλατιού προέρχεται απο τυποποιημένα κι επεξεργασμένα τρόφιμα.
  • Επιλέξετε τρόφιμα με την ένδειξη "χαμηλή περιεκτικότητα σε νάτριο", "μειωμένο νάτριο" ή "χωρίς Na ή αλάτι". 
  • Αποφύγετε τυριά, αλλαντικά και τρόφιμα συντηρημένα σε άλμη, τρόφιμα σε κονσέρβα, παστά ή καπνιστά τρόφιμα-όλα περιέχουν σημαντικές ποσότητες αλατιού.
  • Αποφύγετε το ψωμί και τα αρτοσκευάσματα (φρυγανιές, παξιμάδια, κράκερ, κριτσίνια, πίτες κ.α.) αφού περιέχουν αρκετό αλάτι. Προτιμήστε τα αντίστοιχα με την ένδειξη "χωρίς αλάτι", υπάρχουν αρκετές εταιρείες πλέον που προσφέρουν τέτοια προϊόντα.
  • Προτιμήστε το σπιτικό φαγητό, χρησιμοποιώντας φρέσκα λαχανικά, νωπά κρέατα και ψάρια, όσπρια, αβγά, ρύζι, ζυμαρικά, πατάτες. Νοστιμίστε το φαγητό σας με λεμόνι, ξύδι και φυσικά αρωματικά βότανα (ρίγανη, θυμάρι, βασιλικό, μαϊντανό, δυόσμο κ.α.)
  • Αποφύγετε τα έτοιμα γλυκίσματα, ακόμα και τα γλυκά περιέχουν υπολογίσιμες ποσότητες αλατιού.
  • Όταν τρώτε έξω προτιμήστε φαγητά που προετοιμάζονται εκείνη τη στιγμή (κρέατα και ψάρια "της ώρας", ομελέτες, σαλάτες, ζυμαρικά) και ζητήστε να μην προσθέσουν αλάτι στη μερίδα σας.  

Αθανασία Κακλαμάνου
Διατροφολόγος-Διαιτολόγος, MSc


Βιβλιογραφία :

Farquhar W.B., Edwards D.G., et al. Dietary Sodium and Health: More Than Just Blood Pressure. J Am Coll Cardiol 2015;65(10):1042-1050

Aburto N. J., Ziolkovska A., et al. Effect of lower sodium intake on health:systematic review and meta-analysis. BMJ 2013;346:f1326 

Liem G.D., Miremadi F.,  Keast R.S.J. Reducing Sodium in Foods:The Effect on Flavor. Nutrients 2011;3:694-711