Σάββατο 31 Αυγούστου 2019

Τi κερδίζουμε τρώγοντας χουρμάδες;

Τι είναι οι χουρμάδες;

Είναι ένα φρούτο με γλυκιά γεύση που καταναλώνεται κυρίως αποξηραμένο. Το δέντρο απο το οποίο προέρχεται καλλιεργείται απο την αρχαιότητα ενώ χρησιμοποιείται ως τροφή για πάνω 6000 χρόνια. Είναι η κύρια καλλιέργεια στην Αίγυπτο, τη Σαουδική Αραβία και στις χώρες της Μέσης Ανατολής. Τα τελευταία χρόνια οι χουρμάδες έχουν γίνει πολύ δημοφιλείς και ολοένα και περισσότερα άτομα τα εντάσσουν στη διατροφή τους. 

Τι περιέχουν; 

Οι χουρμάδες, ως φρούτα, είναι πλούσια σε υδατάνθρακες οπότε και μια καλή πηγή ενέργειας. Περιέχουν σημαντική ποσότητα φυτικών ινών, αρκετές βιταμίνες και μέταλλα. Συγκεκριμένα, οι χουρμάδες είναι πηγή ασβεστίου, σιδήρου, φωσφόρου, νατρίου, καλίου, μαγνησίου και ψευδαργύρου. Απο βιταμίνες περιέχουν θειαμίνη, ριβοφλαβίνη, νιασίνη, φυλλικό οξύ και τις λιποδιαλυτές Α και Κ. 

Τα σημαντικότερα όμως συστατικά των χουρμάδων, στα οποία αποδίδονται αρκετές "θεραπευτικές" ιδιότητες είναι τα αντιοξειδωτικά (φαινολικές ενώσεις και φλαβονοειδή).  Μάλιστα η συγκέντρωση των πολυφαινολών στους χουρμάδες είναι η μεγαλύτερη σε σχέση με όλα τα υπόλοιπα ξηρά φρούτα.

Πώς ωφελούμαστε;

Προσφέρουν άμεσα ενέργεια. Είναι χαρακτηριστικό ότι οι πιστοί στο Ισλάμ για όσο διαρκεί το Ραμαζάνι, διακόπτουν την πολύωρη νηστεία ξεκινώντας να τρώνε χουρμάδες και μετά ακολουθούν τα υπόλοιπα γεύματα. Οπότε,ως άμεση πηγή ενέργειας, είναι μια πολύ καλή λύση για ένα ενδιάμεσο σνακ σε όσους αθλούνται ή γενικά έχουν έντονη δραστηριότητα. 

Οι χουρμάδες ανακουφίζουν απο τη δυσκοιλιότητα και γενικά βελτιώνουν την υγεία του πεπτικού συστήματος, ενισχύουν τη λειτουργία του εγκεφάλου, συμβάλλουν στην αντιμετώπιση της αναιμίας και προστατεύουν απο την εμφάνιση καρδιαγγειακών παθήσεων. Ακόμα, συμβάλλουν στην καλή λειτουργία του νευρικού συστήματος, ενδυναμώνουν τα οστά, βοηθούν στην καλύτερη όραση (ειδικά τη νύχτα), είναι σύμμαχος μας στην απώλεια βάρους. Τέλος, αρκετές μελέτες δείχνουν ότι καταναλώνοντας τακτικά χουρμάδες μειώνονται οι πιθανότητες εμφάνισης καρκίνου, διαβήτη και διάφορων αλλεργικών παθήσεων.

Τι να προσέξετε...

Υπάρχουν πολλοί τύποι χουρμάδων στην αγορά. Οι καλύτεροι είναι εκείνοι που έχουν υποστεί τη λιγότερο δυνατή επεξεργασία, δεν έχουν δηλαδή άλλα πρόσθετα. Δώστε προσοχή να μην έχουν εμποτιστεί σε σιρόπι γλυκόζης ή άλλα γλυκαντικά.

Επειδή η επιφάνειά τους είναι κολλώδης, προσελκύουν πολλές ακαθαρσίες. Οπότε σκόπιμο είναι να αγοράζετε τους συσκευασμένους χουρμάδες και να αποφεύγετε όσους πωλούνται χύμα. Καλό είναι επίσης να πλένονται πριν φαγωθούν, για να απομακρύνονται τυχόν ξένα σώματα που έχουν κολλήσει πάνω τους.


Αθανασία Κακλαμάνου
Διαιτολόγος-Διατροφολόγος, MSc


Βιβλιογραφία

Rahmani AH, et al. Therapeutic effects of dates fruits (Phoenix dactyfilera) in the prevention of diseases via modulation of anti-inflammatory, anti-oxidant and anti-tumor activity. Int J Clin Exp Med 2014;7(3):483-491

Eid N., Enani S., et al. The impact of date palm fruits and their component polyphenols , on gut microbial ecology, bacterial metabolites and colon cancer cell proliferation. Journan of Nutritional Science 2014;3:e46(1-9)

ndb.nal.usda.gov








Κυριακή 25 Αυγούστου 2019

Υπάρχει κατάλληλη διατροφή για το άσθμα;

Η επίδραση της δίαιτας στο άσθμα έχει αποτελέσει το αντικείμενο πολλών μελετών τα τελευταία χρόνια. Οι μελέτες δεν έχουν καταλήξει σε συγκεκριμένα συμπεράσματα, αφού ακόμα δεν έχει βρεθεί κάποια συγκεκριμένα τρόφιμα που να αυξάνουν την πιθανότητα εμφάνισης άσθματος. 

Υπάρχουν ωστόσο κάποιες ενδείξεις ότι συγκεκριμένα διατροφικά πρότυπα αλλά και κάποιες ομάδες τροφίμων μπορούν να βοηθήσουν στον έλεγχο των συμπτωμάτων. 

Η χρόνια φλεγμονή των αεραγωγών είναι βασικό χαρακτηριστικό του άσθματος. Είναι γνωστό ότι η υψηλή πρόσληψη λιπαρών επηρεάζει αρνητικά την υγεία της αναπνευστικής οδού, οπότε μπορεί να επιδεινώσει τα συμπτώματα. Αντίθετα μια διατροφή στα πλαίσια της Μεσογειακής δίαιτας, πλούσια σε φρούτα-λαχανικά-τρόφιμα με υψηλή περιεκτικότητα σε αντιοξειδωτικά είναι δυνατόν να βελτιώσει τη λειτουργία των πνευμόνων μειώνοντας τη φλεγμονή. 

Το φυσιολογικό σωματικό βάρος είναι πολύ σημαντικό στον έλεγχο των συμπτωμάτων του άσθματος. Πολλές μελέτες δείχνουν ότι η παχυσαρκία χειροτερεύει τις κρίσεις άσθματος, αυξάνει την ανάγκη για φάρμακα και ευθύνεται για πιο συχνές εισαγωγές των ασθενών στο νοσοκομείο. Απώλεια έστω και λίγων κιλών, ειδικά σε άτομα με συσσώρευση λίπους στην περιοχή της κοιλιάς, βελτιώνει σημαντικά τα συμπτώματα του άσθματος και ανεβάζει αισθητά την ποιότητα ζωής των πασχόντων. 

Πολύ σημαντική είναι επίσης η βιταμίνη D. Έχει παρατηρηθεί ότι ασθενείς με σοβαρό άσθμα έχουν χαμηλά επίπεδα της συγκεκριμένης βιταμίνης-οπότε η επαρκής πρόσληψη μέσω διατροφής και ηλιακής έκθεσης είναι αναγκαία προκειμένου ο ασθενής να έχει καλύτερη αναπνευστική λειτουργία.

Κάποια συντηρητικά, όπως είναι τα θειώδη άλατα, που χρησιμοποιούνται σε συγκεκριμένα τρόφιμα και ποτά (π.χ. στο κρασί, τα ξηρά φρούτα, τις πίκλες, τις κατεψυγμένες γαρίδες κ.α.) μπορεί να επιδεινώσουν τα συμπτώματα σε κάποιους ασθενείς με άσθμα. Καλό είναι να αποφεύγονται, ειδικά σε περιόδους έξαρσης της ασθένειας.  


Αθανασία Κακλαμάνου
Διατροφολόγος-Διαιτολόγος, MSc


Βιβλιογραφία:

Guilleminault L., et al. Diet and Asthma:Is It Time to Adapt Our Message? Nutrients 2017;9:1227

Tashiro H., Shore SA. Obesity and Severe Asthma. Allergology International 2019;68:135-142

Han Y., et al. Diet and asthma:an update. Curr Opin Allergy Clin Immunol 2015;15(4):369-374

Garcia-Larsen , Giacco SR., et al. Asthma and dietary intake:an overview of systematic reviews. Allergy 2016;71:433-442 






Δευτέρα 19 Αυγούστου 2019

Δίαιτες στην εφηβεία: ποιοί κίνδυνοι προκύπτουν;

Το έντονο ενδιαφέρον για το βάρος και την εικόνα σώματος είναι δύο χαρακτηριστικά γνωρίσματα της εφηβείας. Ο έφηβος δίνει ιδιαίτερη έμφαση στο πρότυπο του αδύνατου σώματος που προβάλλεται κυρίως μέσα από την τηλεόραση και το διαδίκτυο και το εξισώνει με την επιτυχία, την υγεία και την ομορφιά. Έτσι, καταφεύγει συχνά σε δίαιτες προκειμένου να αποκτήσει αυτό το αδύνατο σώμα που κυριαρχεί ως πρότυπο. Ένας έφηβος υποβάλλει τον ευατό του σε δίαιτα ακόμα κι όταν δεν υπάρχει ουσιαστική ανάγκη (βρίσκεται δηλαδή σ ένα φυσιολογικό σωματικό βάρος για την ηλικία του).   

Στις περισσότερες περιπτώσεις οι δίαιτες που ακολουθούν οι έφηβοι είναι το αποτέλεσμα κάποιων αναξιόπιστων και αμφίβολων πληροφοριών που προέρχονται μέσα απο τα κοινωνικά δίκτυα, οι οποίες περισσότερο αφορούν διάφορες τάσεις παρά στηρίζονται σε επιστημονικά δεδομένα. Και τότε ξεκινούν τα προβλήματα...

Παράγοντες κινδύνου

Οι μελέτες δείχνουν ότι συνήθως κάνουν δίαιτες οι έφηβοι που:
  • Έχουν χαμηλή αυτοπεποίθηση
  • Είναι δυσαρεστημένοι με την εικόνα σώματός τους
  • Παρουσιάζουν συμπτώματα κατάθλιψης
  • Δεν έχουν ένα υγιές πρότυπο στην οικογένεια ή στο κοινωνικό περιβάλλον
  • Οι γονείς τους σχολιάζουν αρνητικά το βάρος τους ή/και κάνουν και οι ίδιοι συχνά δίαιτες
  • Υπόκεινται σε σχολικό εκφοβισμό για τα κιλά τους (bullying)
  • Ασχολούνται με αθλήματα όπου το βάρος παίζει σημαντικό ρόλο 
  • Έχουν ανθυγιεινές συνήθειες γενικότερα (κάπνισμα, χρήση ουσιών κ.α.)

Συνέπειες-κίνδυνοι 

Συχνά οι έφηβοι χρησιμοποιούν ακατάλληλες ή επικίνδυνες πρακτικές προκειμένου να χάσουν εύκολα και γρήγορα τα επιπλέον κιλά. Για παράδειγμα τρώνε μόνο φρούτα και σαλάτες για πολλές ημέρες, τρώνε πολύ μικρές ποσότητες από ένα ή δυο τρόφιμα, κάνουν εξαντλητική γυμναστική, και δυστυχώς καταφεύγουν σε χάπια ή προκαλούν εμετό. 

Οι συνέπειες είναι τόσο σωματικές όσο και ψυχολογικές-συναισθηματικές.

Σωματικά υπάρχει αυξημένος κίνδυνος να εμφανιστεί καθυστέρηση στην ανάπτυξη, διατροφικές ελλείψεις (κυρίως σε σίδηρο κι ασβέστιο). διαταραχές του κύκλου στα κορίτσια, δευτεροπαθής αμηνόρροια (διακοπή του κύκλου), οστεοπενία. Οι παρενέργειες απο τα φάρμακα που τυχόν χρησιμοποιούνται είναι αντίστοιχες των ουσιών που περιέχονται στα φάρμακα αυτά. Τέλος, όσοι έφηβοι κάνουν συχνά δίαιτες καταλήγουν να είναι υπέρβαροι είτε παχύσαρκοι όταν ενηλικιωθούν. 

Όσον αφορά στην ψυχολογία, οι δίαιτες μπορεί να χειροτερέψουν τα συναισθήματα απόρριψης και να εντείνουν τη χαμηλή αυτοεκτίμηση των εφήβων. Επίσης οι δίαιτες στην εφηβεία είναι συχνά ο προπομπός μιας διατροφικής διαταραχής (ανορεξία, βουλιμία κ.α.). Τελικά ένας έφηβος που υποβάλλει τον ευατό του σε μια συνεχή προσπάθεια για αδυνάτισμα είναι πιο δυστυχισμένος από ότι πριν. 


Αθανασία Κακλαμάνου
Διατροφολόγος-Διαιτολόγος, MSc


Πηγή: Canadian Paediatric Society, Position Statement. Dieting in Adolescence.Paediatr Child Health.2004;Vol 9, No 7  
















Τρίτη 13 Αυγούστου 2019

Πόσο υγιεινά τρώτε; Δείτε τα συνηθέστερα διατροφικά λάθη...

Η υγιεινή διατροφή είναι απαραίτητη προκειμένου να διατηρήσουμε την καλή υγεία μας, να προλάβουμε σοβαρές ασθένειες, να έχουμε ενέργεια κι ευεξία και καλή ψυχολογία. Όμως στην προσπάθειά του κανείς να αποκτήσει υγιεινές διατροφικές συνήθειες είτε φτάνει σε υπερβολές είτε κάνει συγκεκριμένες επιλογές που μόνο υγιεινές δεν είναι τελικά. Ας δούμε τα συνηθέστερα λάθη που κάνει κάποιος ενώ πιστεύει ότι τρώει υγιεινά!



Τρώτε αρκετή πρωτεϊνη

Επικρατεί συχνά η αντίληψη ότι μπορούμε να τρώμε άφοβα πρωτεϊνούχα τρόφιμα, επειδή μας κάνουν καλό και δεν παχαίνουν. Καλό είναι να γνωρίζουμε ότι 1 γραμμάριο πρωτεϊνης αποδίδει 4 θερμίδες, όσες δηλαδή κι ένα γραμμάριο υδατάνθρακα, οπότε οι θερμίδες δεν είναι καθόλου αμελητέες. Απο την άλλη η υπερβολική πρόσληψη πρωτεϊνών "κουράζει" τα νεφρά και προκαλεί αφυδάτωση στον οργανισμό.

Μειώνετε δραστικά τα λιπαρά

Τα λιπαρά των τροφίμων έχουν κατηγορηθεί ότι προκαλούν μεγάλη αύξηση βάρους και πολλά προβλήματα στην υγεία. Όμως το αν θα παχύνετε ή όχι απο τα λιπαρά έχει να κάνει με την ποσότητα που θα καταναλώσετε. Τα λιπαρά είναι απαραίτητα στον οργανισμό μας γιατί επιτελούν πολλές και σημαντικές λειτουργίες (κυρίως στον εγκέφαλο)-γι αυτό και θα πρέπει να αποτελούν το 30-40% των θερμίδων που καταναλώνουμε καθημερινά. Τα προβλήματα με τα λιπαρά ξεκινούν όταν επιλέγουμε λιπαρά κακής ποιότητας (κορεσμένα και τρανς).

Καταναλώνετε ελάχιστους υδατάνθρακες

Αποφεύγετε τα ζυμαρικά και το ψωμί για να μην παχύνετε; Αυτός είναι ένας ακόμα διατροφικός μύθος. Στην κατάλληλη ποσότητα και αναλογία οι υδατάνθρακες είναι απολύτως απαραίτητοι στο καθημερινό μας διαιτολόγιο γιατί προσφέρουν ενέργεια και αντοχή. Ωστόσο η καλύτερη επιλογή είναι οι σύνθετοι υδατάνθρακες (δημητριακά ολικής άλεσης, λαχανικά, όσπρια κ.α.) και καλό είναι να περιορίζονται στο ελάχιστο οι απλοί υδατάνθρακες (ζάχαρη και τεχνητά γλυκαντικά). 

Τρώτε μεγάλη ποσότητα φρούτων

Η συνιστώμενη ποσότητα φρούτων για έναν υγιή ενήλικα είναι 3 φρούτα/ημέρα. Η επιπλέον ποσότητα παρεμποδίζει την κατανάλωση άλλων θρεπτικών τροφίμων και προκαλεί φούσκωμα και (κάποιες φορές) υπερδραστηριότητα του εντέρου. 

Υπερβάλετε με τη σαλάτα

Τα λαχανικά γενικότερα είναι μια άκρως υγιεινή επιλογή και θα πρέπει να βρίσκονται καθημερινά στο τραπέζι μας. Όμως μια σαλάτα ή ένα λαδερό φαγητό (φασολάκια, μπάμιες κλπ) πρέπει να συμπληρώνει το γεύμα μας κι όχι να το υποκαθιστά. Τρώγοντας σκέτη σαλάτα ή ψητά/βραστά λαχανικά το γεύμα δεν έχει ισορροπία καθώς δεν προσλαμβάνονται αρκετή πρωτεϊνη, σίδηρος, ασβέστιο κι άλλα πολύτιμα για τον οργανισμό στοιχεία. 

Επιλέγετε "υγιεινά" σνακ

Στο εμπόριο κυκλοφορούν πάρα πολλά προϊόντα που φέρουν την ένδειξη "υγιεινό" αλλά κάθε άλλο παρά οφέλη προσφέρουν στην υγεία μας. Ο λόγος είναι ότι όλα αυτά τα τρόφιμα (μπισκότα, δημητριακά πρωινού, μπάρες πρωτείνης, έτοιμα προπαρασκευασμένα σνακ και μικρογεύματα) είναι πολύ επεξεργασμένα και περιέχουν μεγάλες ποσότητες αλατιού, ζάχαρης, συντηρητικών, χρωστικών, τεχνητών αρωμάτων κι άλλων πολλών συστατικών επικίνδυνων για το σώμα.

Πίνετε αρκετά ροφήματα

Τα έτοιμα ροφήματα βοτάνων (π.χ. παγωμένο τσάι), οι τυποποιημένοι χυμοί φρούτων, τα ενεργειακά ποτά και τα φυτικά "γάλατα" (σόγιας, αμυγδάλου, καρύδας) είναι προϊόντα μεγάλης επεξεργασίας κι απέχουν αρκετά απο φυσικά προϊόντα, όπως υποστηρίζουν οι εταιρείες παραγωγής. Τα περισσότερα περιέχουν μεγάλες ποσότητες ζάχαρης κι αρκετές θερμίδες με αποτέλεσμα όταν καταναλώνονται σε μεγάλες ποσότητες να κινδυνεύετε να αυξήσετε το βάρος σας. 
Τα υποκατάστατα γευμάτων κάθε είδους δεν αποτελούν εξαίρεση, αφού όλα είναι προϊόντα χημικών διεργασιών και μόνο φυσικά δε μπορεί να θεωρηθούν. Κάποια απο αυτά μάλιστα είναι ιδιαιτέρως επικίνδυνα (έχει βρεθεί ότι προκαλούν βλάβες σε διάφορα όργανα).

Μετράτε συνεχώς τις θερμίδες

Οι θερμίδες ενός τροφίμου θα σας δώσουν μόνο την πληροφορία του πόσο παχυντικό είναι αυτό το τρόφιμο, όχι του πόσο υγιεινό είναι. Για να διαπιστώσετε αν είναι υγιεινό ή όχι ελέγξτε τα συστατικά του. Αν περιέχει πολύ ζάχαρη ή κακά λιπαρά και άγνωστες λέξεις (που παραπέμπουν πιθανότατα σε συντηρητικά) τότε είναι μια άκρως ανθυγιεινή επιλογή οπότε προσπεράστε το!

Αποφεύγετε τη γλουτένη

Εάν δεν πάσχετε απο κοιλιοκάκη τότε δεν έχετε κανένα λόγο να βγάλετε τη γλουτένη απο τη διατροφή σας. Κι αυτό επειδή κινδυνεύετε να παρουσιάσετε ελλείψεις σε θρεπτικά συστατικά, αφού η γλουτένη είναι ιδιαίτερα διαδεδομένη στα τρόφιμα. Απο την άλλη τα τρόφιμα ελεύθερα γλουτένης περιέχουν πολλά πρόσθετα, που μόνο ως υγιεινά δε μπορούν να θεωρηθούν.

Χρησιμοποιείτε πολλά φυτικά λίπη

Τα φυτικά έλαια (ηλιέλαιο, αραβοσιτέλαιο, μαργαρίνες φυτικές κ.α.) είναι πλούσια σε ω6 λιπαρά οξέα, η μεγάλη κατανάλωση των οποίων οδηγεί σε μειωμένη αξιοποίηση των ωφέλιμων ω3 λιπαρών και αυξημένη πιθανότητα εμφάνισης φλεγμονής. Το λάδι καρύδας επίσης που προωθείται κατά κόρον τα τελευταία χρόνια στη μαγειρική είναι πολύ πλούσιο σε κορεσμένα λιπαρά οξέα, τα πλέον ανθυγιεινά λίπη. Η μόνη ασφαλής επιλογή αποτελεί το ελαιόλαδο, κυρίως το βιολογικό και οπωσδήποτε το τυποποιημένο.


Αθανασία Κακλαμάνου
Διατροφολόγος-Διαιτολόγος, MSc

Τετάρτη 7 Αυγούστου 2019

Προσοχή!Ανακαλείται κρασί για προληπτικούς λόγους

Μέσω του Συστήματος Έγκαιρης Προειδοποίησης για τα τρόφιμα και τις Ζωοτροφές διαπιστώθηκε η διακίνηση αφρώδους οίνου, Ιταλικής προέλευσης, η συσκευασία του οποίου μπορεί να διαρραγεί λόγω διαδικασιών ζύμωσης που ενδέχεται να οδηγήσουν σε αύξηση της πίεσης στη φιάλη.

Καλούνται οι καταναλωτές, που έχουν προμηθευτεί τη συγκεκριμένη παρτίδα του προϊόντος να είναι προσεκτικοί με τα μη ανοιγμένα μπουκάλια και να αποφύγουν τη χρήση τους. 

Δείτε περισσότερες λεπτομέρειες για το προϊόν στο σχετικό δελτίο τύπου που εξέδωσε ο ΕΦΕΤ εδώ